Hayvan Bilgi Sitesi

Ayı, ayıgillerden etçil bir memeli hayvandır. Karada yaşayan etçil hayvanların en irisi ve en ağırı olan ayılar, dünyanın hemen hemen her yerinde yaşarlar. Bitkilerle de beslenebilirler. 42 tane oaln dişlerinde azılar, insanda olduğu gibi öğütmeye yararlar. Boyları 2-4 m, ağırlıkları ise 80-1000 kg arasında değişir.

Gövdesi sık ve uzunca tüylü kalın bir postla kaplıdır. Ayı, tabanlarına basarak büyür. Parmaklarının ucunda içeri çekilmeyen güçlü tırnakları vardır. Arka ayaklarının üzerine kalkarak dik yürüyebilir.

Ayının görme duyusu zayıf, koklama ve işitme duyuları güçlüdür. Kış uykusuna yatan ayılar, yılda 1-7 yavru doğururlar. Köstebek, böcek, küçük memeliler, balıklar, kuşlar, sıçan, kurbağa gibi hayvanlarla kestane, gürgen, meşe palamudu gibi bitkilerle beslenirler. Balı çok severler. Boz ayı, kara ayı, grizli ayısıi, kutup ayısı ya da beyaz ayı, dudaklı ayı gibi türleri vardır.

Türkiye’de çingene vatandaşlar tarafından evcilleştirilmişlerdir.

Latince Adı: Ursus

At, toynaklıların tekparmaklılar alt takımından memeli bir hayvan türüdür. Erkeğine aygır, dişisine kısrak, yavrusuna ise tay denir. Atların yerden yüksekliği cinsine göre omuz başında 1,3 m ile 1,7 m arasında değişir. Derisi, kısa parlak kıllıdır. Kılların rengine göre: Kırmızımsı renklisine doru, siyahına yağız, gri-beyazına kır, koyu kırmızısına al denir. Başı gövdesine oranla küçüktür ve aşağı doğru uzuncadır.

Atın burun delikleri geniş, gözleri büyük ve canlıdır. Külah biçimindeki kulakları küçüktür, iyi işitir. Uzun ve kuvvetli olan boynu üzerinde büyük kıllardan oluşan bir yele vardır. Kimi at cinsleri,nin alnında görünen beyaz lekeye akıtma, ayaklarındaki beyaz lekeye de seki denir. Kuyruğu uzun ve püsküllüdür. Bacak kasları çok kuvvetlidir. Ayakları tek parmaklıdfır. Parmağının ucu, toynakla çevrilidir.

Atın Orta Asya’da evcilleştirildiği sanılmkaktadır. Atlar; yeşil ve kuru ot, saman ve tahıl taneleriyle beslenirler. Dudakları yumuşak ve etlidir. Ağzında 40 diş vardır. Körelmiş köpek dişleriyle erkeklerde körelmemiştir. Azı dişleri arasında, alt ve üst eçenede her iki yanda boşluklar bulunur, buraya gem takılır. Dişleri zamanla aşınır ve aşınma derecesine göre atın yaşı saptanır.

Atın midesi bir gözlü, bağırsaklarınınn uzunluğu 25-30 m. civarındadır. Atın gebelik süresü 11 aydır. Yılda bir doğurur, yavru doğar doğmaz ayağa kalkar, bir süre ana sütü ile beslenir. Atların ömrü 30-50 yıl arasındadır. At, binek hayvanı olarak kullanıldığı gibi, koşum hayvanı olarak da kullanılır. Atlar vücut yapılarına göre, çabuk ve uzun koşma yeteneklerine, yük taşıma güçlerine göre sıcakkanlı ve soğukkanlı olarak iki gruba ayrılır.

Sıcakkanlı atlar, narin ve küçük yapılıdır, çok hızlı ve uzun süre koşabilirler. Bunların en ünlüleri; uzun koşularda başarılı olan Arap atları ve kısa koşularda başarılı olan İngiliz atlarıdır. Her iki ırkın da melezleri vardır. Soğukkanlı atlar daha iri, kuvvetli, hantal ve kalınbacaklıdırlar, hareketleri oldukça ağırdır. Yük taşımak için kullanılırlar. Perşöron, Belçika, Nonyüs ve Arden atları bu gruba girer.

Sıcakkanlı atlar, saf binek atından ağır koşum atına kadar türleri vardır. En önemli türleri Prusya, Gleveland, Hackney, Holstein atlarıdır.

At, binek hayvanı olarak asırlardır Türkler tarafından kullanılır. Ülkemizde 900.000 at bulunur.

Atlar, bazı büyük zatlarla özleşmişlerdir. Örneğin; Burak atı Hz. Muhammed, Benli Boz Hz. Hızır, Düldül Hz. Ali, Aşkar Battal Gazi ve Kırat Köroğlu ile özdeşmişlerdir.

Yunan mitolojisindeki kanatlı atlar ise hayalî yaratıklardır.

Aygır, damızlık erkek atlara denir. Güzel at ırkı elde etmek için ve sürdürmek açısından önemlidir. Türkiye’de aygırı olmayan at üreticilerinin yararlanası için aygır depoları kurulmuştur.

Belli başlı aygır depoları; Karacabey, Bursa, Çifteler, Eskişehir, Konya, Çukurova, Adana, Sultansuyu’nda Malatya’da bulunur. Yakın yörelerde bulunan yetiştiriciler bu haralardaki aygırlardan yararlanırlar. Gürbüz ve uzun boylu taylar arasından seçilen aygırlar genellikle üç yaşında aşıma başlatılırlar. 5 yaşından sonra aygırın aşım gücümü azallır.

Aybalığı, aybalığıgillerden bir balık türüdür. Pervane balığı, ya da kemerbalığı da denir. Akdeniz’de yaşarlar. Bir balıkbaşı görünümünde olan aybalığının uzunluğu 3 m’yi, ağırlığı 1 tonu bulabilir. Eti kötü koktuğundan yenmez.

Latince Adı: mola mola

Avcılara yardım ettikleri için beslenen, eğitilen ve ava götürülen köpeklerdir.

Yüzlerce türü olan av köpekleri, yaptıkları işin niteliğine göre, evinin yerini bulanlar, vurulan avı bularak getirenler, avı kaldıranlar, iz sürenler ve kovalayıcılar gibi türlere ayrılırlar.

Atmaca, kartalgillerden iri bir kuştur. Palearktik bölgede, ormanlarda ve fundalıklarda yaşar. Ağaçların üzerinde yuva yapar. İnsanların oturduğu yerlerin yakınındaki ormanlarda yuva yapar. Türlerine gövde uzunluğu 25 cm, ağırlığı 200-1000 gram arasında değişir. Yerli ve göçmen bir yaşam tarzı vardır. Ava alıştırılabilir. Orta boy ve küçük kuşları, memeli küçük hayvanları, kurbağa ve böcekleri yiyerek beslenir. Türkiye’de bir kaç türü vardır.

Latince Adı: accipiter nisus

Ateşböceği, kınkanatlılar takımından bir böcektir. Yıldızböceği de denir. Boyu 11-18 mm kadardır. Gri kahverengi erkeği uçar, beyazımsı sarı renkli olan dişisi ise uçmaz. Karnındaki organlarla ışık saçar. Ateşböceklerinin karanlıkta ışık saçmaları, cinslerinin birbirlerini bulmalarını sağlar.

Latince Adı: lampyris noctiluca

Aspis Engereği, engerekgillerden bir yılan türüdür. 65-75 cm boyunda, asıl engerekten çok daha zehirlidir. Güneybatı Avrupa’da yaşar.

Latince Adı: vipera aspis

Aslan, memelilerin etoburlar familyasından büyük, çok güçlü ve yırtıcı bir hayvandır.

Eskiden Afrika’da Güney ve Batı Asya’da ve Güney Avrupa’da yaşayan aslan, bugün yalnızca Orta Afrika’da ve Hindistan’da yaşar. Omuz hizasından yüksekliği 1 metreyi aşar. Boyu ise 160-180 cm arasındadır. Erkeği, dişisinden daha iri ve gösterişlidir.

Aslanın erkeği, ortalama 250 kg, dişisi ise 150 kg civarındadır. Aslanın erkeğin başı ve boynu yele denilen uzun tüylerle kaplıdır.

Aslan, çok çevik bir hayvandır. Aslanın erkeğinin postu kısa tüylü ve sarıya çalan kül rengindedir. Avlanmaya hava kararınca çıkar. Aslan; zebra, antilop ve kuda denilen bir cins ceylana saldırır. Belirli bir çiftleşme mevsimi yoktur. Dişi, çiftleşmeden yaklaşık 4 ay sonra, 3-6 yavru doğurur. Yavrular yedi yaşında eginleşir. Ortalama ömrü 25-30 yıl olan aslan, postunun rengine göre ve yelesinin uzunluğuna göre, berber aslanı, kap aslanı, Senegal aslanı ve Afrika aslanı gibi türlere ayrılır.

Latince Adı: Felisleo

Askarti, iğ biçiminde olan bir bağırsak solucanıdır. Bir çok türü içinde insanlar için ikisi çok önemlidir. İnsan solucanı ve at solucanı

Latince Adı: ascaris lumbricoides